Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Η επιστροφή της Πηνελόπης της Νοέλ Μπάξερ: Το χθες και το σήμερα της Σμύρνης



Κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Μεταίχμιο το νέο βιβλίο της Νοέλ Μπάξερ με τίτλο "Η επιστροφή της Πηνελόπης". 

Έναν αιώνα μετά την Καταστροφή της Σμύρνης η Ελληνοβρετανίδα Πηνέλοπε Σάρεϊ επιστρέφει στον τόπο καταγωγής της οικογένειας της. Η ηρωίδα έχοντας στις αποσκευές της πολύτιμους χάρτες, ένα κοχύλι, ένα κλειδί και ένα βιβλίο ομηρικής ποίησης αναζητά για οκτώ ημέρες αποτυπώματα και σημάδια του παρελθόντος και της ιστορίας των προγόνων της. Με λαχτάρα ανακαλύπτει μνήμες και συναισθήματα που μπορεί να μην τα έχει βιώσει η ίδια αλλά είχε ακούσει για αυτά μέσω των διηγήσεων από τη γιαγιά της και τη θεία της Ζοι, η οποία είχε επισκεφτεί και εκείνη την Σμύρνη λίγα χρόνια πριν. 


Η Σμύρνη που επισκέπτεται έχει πολλά νέα στοιχεία, το σχολείο των Σάρεϊ έχει αντικατασταθεί από μια πολυκατοικία, οι εκκλησίες, τα νοσοκομεία της εποχής έχουν καταστραφεί. Κάθε της βήμα της θυμίζει πως η πόλη καλύφθηκε από την στάχτη του πόνου και του θρήνου. Οι γειτονιές που μεγάλωσαν και έζησαν τα μέλη της οικογένειας της δεν υπάρχουν πια.

Στο ταξίδι της Πενέλοπε προς την αλήθεια θα την βοηθήσουν πρόσωπα που θεωρούν πως υπάρχει η ανάγκη να διασωθεί η Ιστορία, για αυτό και τις μεταφέρουν τις δικές τους εμπειρίες και γνώσεις, όπως ο Πιέρο, εκπρόσωπος της τελευταίας γενιάς Σμυρνιών ιταλικής καταγωγής.

Η Πένι θα αναχωρήσει οκτώ µέρες µετά, µε τη βεβαιότητα πως η παλιά Σµύρνη ανέµενε την επιστροφή της απογόνου! Και µε τη γοητευτική διαπίστωση πως το ταξίδι αυτό, µαγικά, αόρατα και άηχα, έβαλε σε τάξη τις ιστορίες και τα αισθήµατα που της κληροδοτήθηκαν.

Μέσω της ρεαλιστικής γραφής δημιουργείται στον αναγνώστη η εικόνα μιας λεηλατημένης πόλης όπου οι κάτοικοι της ξεριζώνονται από τον τόπο τους, χάνουν την ταυτότητά τους, αφανίζονται.

"Ο αέρας το διήμερο της Μεγάλης Φωτιάς φυσούσε μανιασμένα. Μετέφερε στάχτη και σκόνη, κραυγές και ικεσίες, τη χαρακτηριστική οσμή της καταστροφής και το ανατριχιαστικό άγγιγμα, την τραχιά αφή του θανάτου" (σελίδα 229)

Μια ξεχωριστή ιστορία όπου οι οικογενειακοί δεσμοί έχουν σημαντικό ρόλο. Ένα καλογραμμένο μυθιστόρημα που ξέφευγε από την απλή καταγραφή των αιματηρών γεγονότων της Καταστροφής και προβάλει υπαρξιακά ζητήματα που σχετίζονται με το παρόν της ηρωίδας. Παράλληλα το έργο αναδεικνύει τη σημασία της καταγωγής και την ανάγκη διερεύνησης του παρελθόντος και της ιστορίας.

Τέλος, δύο στοιχεία του έργου που ξεχωρίζουν είναι οι αναφορές σε ομηρικά αποσπάσματα και η ενδιαφέρουσα παρουσίαση της πραγματικότητας μαζί με τα στοιχεία της μυθιστορίας. 

Η Νοέλ Μπάξερ γεννήθηκε στην Αθήνα από Βρετανό πατέρα και Ελληνίδα μητέρα. Τα παιδικά της χρόνια τα έζησε στην Καβάλα. Σπούδασε στην Ελλάδα (Ελληνική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων) και στην Αγγλία (μεταπτυχιακές σπουδές στην Αρχαιολογία). Εργάστηκε στη διαφήμιση και, μετά, ως υπεύθυνη επικοινωνίας και δημοσίων σχέσεων σε ελληνικές επιχειρήσεις. Αρθρογραφεί σε περιοδικά και εφημερίδες.

Κείμενο και φωτογραφία: Άννα Δραγάτση 

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

«ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΑ»: Μια μεγαλειώδης θεατρική παραγωγή στο Θέατρο Παλλάς

Αλεξάνδρεια. Θαυμαστή εσύ πόλη, πρωτεύουσα της φαντασίας και της μνήμης, με τους απόκρυφους ήχους και το μεθυστικό άρωμα της ανατολής να πλημμυρίζει τον καταγάλανο ουρανό σου. Το Θέατρο Παλλάς παρουσιάζει για τη θεατρική σεζόν 2025-2026, την παράσταση «Αλεξάνδρεια», σε σύλληψη ιδέας και σκηνοθεσία Φωκά Ευαγγελινού.  Το πρωτότυπο κείμενο της Ζέτης Φίτσιου θα μας ταξιδέψει στην αιώνια αυτή πόλη αναβιώνοντας τη μαγεία της εποχής, μέσα από μια ερωτική ιστορία. Μία θεατρική παραγωγή υψηλών προδιαγραφών που φιλοδοξεί να προσφέρει στο κοινό μια πολυδιάστατη θεατρική εμπειρία που ενώνει την ποίηση, την μουσική και τη θεατρική αφήγηση. Λίγα λόγια για την παράσταση:  Στην κοσμοπολίτικη Αλεξάνδρεια του μεσοπολέμου, σ’ αυτό το μοναδικό χωνευτήρι φυλών, γλωσσών και θρησκειών, ένας απρόσμενος έρωτας πρόκειται να ανατρέψει τις ζωές όλων των πρωταγωνιστών. Με φόντο το ταραχώδες σκηνικό της Μέσης Ανατολής, όπου τα πολιτικά παιχνίδια και οι στρατηγικές βρίσκονται στο αποκορύφωμά τους, Άγγλοι, Γ...

Ιούνιος: Νέα βιβλία από τις εκδόσεις Κέδρος

Νέοι τίτλοι βιβλίων κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Κέδρος. Πρόκειται για τα βιβλία «Το βουνό της σιωπής» του Βαγγέλη Κούτα, «Το τέλος του καλοκαιριού» του Άντερς ντε λα Μοτ, «Νυχτερινό Ταχυδρομείο» του Χόντα Μπαρακάτ και «ΕΓΩ, Ο ΣΙΚΙΝΝΟΣ, ΣΤΗ ΝΑΥΜΑΧΙΑ ΤΗΣ ΣΑΛΑΜΙΝΑΣ» της Εύης Πίνη. «Το βουνό της σιωπής» του Βαγγέλη Κούτα Το χωριό, πενήντα σπίτια όλα κι όλα μέσα σε καλαμιώνα, δεν χωράει τα όνειρα του έφηβου Ζώη. Αποφασίζει να αναζητήσει μια διαφορετική ζωή στην ανωνυμία της πρωτεύουσας, όπου σύντομα βρίσκεται αντιμέτωπος με το σκληρό πρόσωπό της. Ο ενθουσιασμός του πρώτου καιρού αποχρωματίζεται, οι παλιοί του φόβοι βγαίνουν ξανά στην επιφάνεια και η υγεία του, ψυχική και σωματική, κλονίζεται σοβαρά. Αρρωσταίνει και, χωρίς καλά καλά να το καταλάβει, καταλήγει στο κρεβάτι ενός σανατορίου. Σε αυτό τον καινούργιο κόσμο που είναι αναγκασμένος να υπάρξει, αποκτά αυτογνωσία και φίλους. Ωστόσο ο δρόμος προς την ενηλικίωση είναι επώδυνος, καθώς τα τραύματα του παρελθόντος δεν έχουν κλείσει και το π...

Άνευ, Σταύρος Αντώνιος Κουβαράς

 «Εγώ  όταν ονειρεύομαι, χαρτογραφώ τον κόσμο μου. Εσύ φτιάχνεις ακόμα όνειρα;» Η συλλογή του Σταύρου Αντωνίου Κουβαρά παρουσιάζει ποιήματα για την αγάπη, τον κύκλο της ζωής, τη μοναξιά του σύγχρονου ανθρώπου, τα πάθη, τα όνειρα, το αίσθημα ασφάλειας, τον χρόνο. Το Άνευ μορφοποιήθηκε σε εκείνες τις στιγμές της ζωής, που το μόνο που απομένει είναι η κλονισμένη μας πίστη. «Φοβάμαι να γυρίσω το φύλλο και το ποίημα κοπεί στα δύο. Σαν μια αγάπη που δεν ευδοκίμησε.» (Ποίημα «Άγχος») Οι στίχοι μας παρασύρουν σε ανεκπλήρωτα όνειρα, ανείπωτα λόγια και σε ζωές που δεν έγιναν πραγματικότητα. Η συλλογή συνιστά παράκληση και ευχή συμμετοχής στον ποιητικό διάλογο, αλλά και στην εύρεση της αλήθειας κάθε ατόμου. Ο αναγνώστης κατακλύζεται από συναισθήματα. Ο ποιητής είναι παρατηρητής όσων απασχολούν το σύγχρονο άτομο και προβληματίζει τον αναγνώστη σχετικά με τις βαθύτερες επιθυμίες του σε έναν κόσμο που επικρατεί η εικόνα.  «Σμιλευόμαστε  απ' το όλον  της ανθρώπινης ματαιότητας...